تهران ـ مهر ۱۴۰۵

اجرای قانون مالیات بر خانه‌های خالی بار دیگر به دلیل ناهماهنگی در تبادل اطلاعات میان دستگاه‌های مسئول با تأخیر مواجه شده است. بر اساس گزارش منتشرشده از سوی خبرگزاری تسنیم در ۲۵ مهر ۱۴۰۵، اطلاعات موردنیاز درباره واحدهای خالی از سامانه ملی املاک و اسکان به سازمان امور مالیاتی نرسیده و همین مسئله روند شناسایی و مطالبه مالیات از مالکان مشمول را مختل کرده است.

مهلت قانونی گذشته، اما اطلاعات هنوز ارسال نشده است

طبق اظهارات مدیرکل دفتر علوم داده‌های مالیاتی که در گزارش تسنیم منتشر شده، سازمان امور مالیاتی باید تا پایان تیرماه نسبت به اعلام مالیات خانه‌های خالی اقدام می‌کرد؛ با این حال، به دلیل نرسیدن اطلاعات موردنیاز، اجرای این تکلیف در موعد مقرر امکان‌پذیر نشده است.

سامانه ملی املاک و اسکان زیر نظر وزارت راه و شهرسازی فعالیت می‌کند و اطلاعات مربوط به مالکیت و وضعیت سکونت واحدهای مسکونی از مسیر این سامانه برای تشخیص واحدهای مشمول مالیات مورد استفاده قرار می‌گیرد.

مالیات خانه‌های خالی چگونه محاسبه می‌شود؟

مبنای قانونی این مالیات، ماده ۵۴ مکرر قانون مالیات‌های مستقیم است. مطابق این قانون، واحدهای مسکونی مشمول باید شرایط قانونی مربوط به خالی‌بودن و مدت آن را داشته باشند؛ بنابراین خالی‌بودن یک ملک به‌تنهایی به معنای تعلق قطعی مالیات نیست و وضعیت هر واحد باید بر اساس ضوابط قانونی بررسی شود.

هدف از وضع این مالیات، افزایش هزینه نگهداری واحدهای مسکونی بلااستفاده و تشویق مالکان به عرضه آن‌ها برای فروش یا اجاره عنوان شده است.

تأخیر در اجرا چه اثری بر بازار مسکن دارد؟

تا زمانی که اطلاعات لازم به‌صورت کامل در اختیار سازمان امور مالیاتی قرار نگیرد و فرآیند شناسایی و مطالبه مالیات به‌درستی انجام نشود، اثر بازدارنده این سیاست بر نگهداری خانه‌های خالی محدود خواهد ماند.

از سوی دیگر، نمی‌توان صرفاً بر اساس تأخیر در اجرای مالیات نتیجه گرفت که این موضوع به‌تنهایی عامل افزایش اجاره‌بها یا قیمت خرید مسکن بوده است؛ زیرا شرایط عرضه و تقاضا، هزینه ساخت، قدرت خرید خانوارها و وضعیت اقتصادی نیز بر بازار اثر می‌گذارند.

سرنوشت مالیات خانه‌های خالی چه می‌شود؟

بر اساس اطلاعات منتشرشده در گزارش ۲۵ مهر ۱۴۰۵، گره اصلی اجرای این سیاست، انتقال داده‌های موردنیاز از سامانه ملی املاک و اسکان به سازمان امور مالیاتی است. در گزارش یادشده، زمان مشخصی برای رفع این مشکل و آغاز اجرای کامل فرآیند اعلام نشده است.

در نتیجه، مهم‌ترین پرسش پیش‌روی مالکان و فعالان بازار مسکن این است که تبادل اطلاعات میان دستگاه‌های مسئول چه زمانی تکمیل خواهد شد و مالیات واحدهای مشمول چه زمانی به مرحله اجرا و وصول مؤثر می‌رسد.

منبع: خبرگزاری تسنیم، ۲۵ مهر ۱۴۰۵؛ گزارش «مالیات خانه‌های خالی در انتظار داده‌های سامانه املاک و اسکان».